NVFG RegNed AI in de Farma
16 april | 13:00 - 17:00
Datum: donderdag 16 april 2026
Tijd: 13.00 – 17.00 uur
Locatie: Tbd
Meer informatie volgt binnenkort.
Datum: donderdag 16 april 2026
Tijd: 13.00 – 17.00 uur
Locatie: Tbd
Meer informatie volgt binnenkort.
Break-out sessie 9 – Dr. de Vos en Prof. dr. van Delden
Keuzes van arts en patiënt – standaardzorg versus studiemedicatie
In deze interactieve paneldiscussie onderzoeken we de ethische afwegingen die patiënten en artsen maken bij deelname aan klinische studies. Samen met medisch-ethische experts en een ervaren patiënt bespreekt u casussen uit de praktijk: van inclusion criteria tot omgang met adverse events en moeilijke beslissingen over voortzetting of stopzetting van een studie.
De sessie nodigt u uit om vooraf na te denken over casussen of dilemma’s uit uw eigen werk, zodat theorie en praktijk samenkomen. Zo krijgt u inzicht in de morele en praktische kanten van de keuzes van patiënten en onderzoekers.
Dr. de Vos
Internist-oncoloog in het UMC Utrecht
Dr. Filip De Vos heeft zijn studie Geneeskunde en zijn opleiding tot internist-oncoloog in het Erasmus MC voltooid. Tijdens zijn opleiding promoveerde hij op een studie op het gebied van remming van bloedvat vorming tijdens kanker. Hij verdiepte zich sinds zijn opleiding in de neuro-oncologie. Sinds 2011 is hij als internist-oncoloog in het UMC Utrecht werkzaam, waar hij medicamenteuze behandeling bij hersentumoren begeleidt. In het wetenschappelijk onderzoek richt hij zich op de primaire hersentumoren, vooral de gliomen, met speciale aandacht voor het ontwikkelen van nieuwe medicamenteuze behandelingen. Hierbij is hij hoofdonderzoeker bij de uitvoering van experimentele behandelingen (internationale klinische trials) in het UMC Utrecht. Speciale aandacht gaat ook uit naar registratie van klinische gegevens in een nationale databank voor hersentumoren (Dutch Brain Tumor Registry of DBTR). Ook is hij in meerdere werkgroepen actief voor het opzetten van richtlijnen en kwaliteit van standaardzorg.
Prof. dr. van Delden
Hoogleraar medische ethiek aan het Universitair Medisch Centrum Utrecht van de Universiteit Utrecht en directeur onderwijs van hetzelfde instituut
Hans van Delden is hoogleraar medische ethiek aan het Universitair Medisch Centrum Utrecht van de Universiteit Utrecht en directeur onderwijs van hetzelfde instituut. Daarnaast leidt hij daar het project patiënt- en publieke participatie voor zowel het ziekenhuis als het academisch onderzoek binnen het UMC Utrecht. Hij heeft vele jaren gewerkt als praktiserend verpleeghuisarts. Hij heeft uitgebreid gepubliceerd over de praktijk en ethiek van beslissingen rond het levenseinde, onderzoeksethiek en ethische vraagstukken in de ouderenzorg. Hij heeft een sterke onderzoeksgroep opgebouwd met een stevig trackrecord op het gebied van de ethiek van beslissingen rond het levenseinde, onderzoeksethiek en de ethiek van biomedische innovatie. Hij is voorzitter van het Internationaal Bio-ethisch Comité van UNESCO. Daarnaast was hij voorzitter van de Council of International Organizations of Medical Sciences (CIOMS) en voorzitter van de werkgroep die verantwoordelijk was voor de herziening van de CIOMS-ethische richtlijnen voor biomedisch onderzoek.
Plenaire sessie – Nadja Benschop en Rianne Tooten
De snelle reset – In enkele minuten weer in balans
Onze ademhaling vertelt veel over hoe we in het leven staan en hoe we omgaan met druk, verandering en verantwoordelijkheid. Vaak zonder dat we het doorhebben. Tegelijkertijd is de adem een krachtig en direct hulpmiddel om invloed uit te oefenen op onze ervaring – mentaal én fysiek.
Al eeuwenlang benadrukken oosterse wijsheid tradities het helende effect van een bewuste, aandachtige ademhaling. Toch maken we in de westerse werkcontext hier nog weinig gebruik van. Terwijl het juist binnen enkele minuten mogelijk is om spanning los te laten, focus te herstellen en weer in balans te komen.
Tijdens deze plenaire sessie nemen Nadja Benschop (ALTRACTIVE) en Rianne Tooten (Trials in Practice BV) je mee in een korte, praktische ademervaring. Je ontdekt wat ademhaling voor jou kan betekenen en ervaart hoe je jezelf snel en effectief kunt resetten – midden in een intensieve werkdag.
De sessie is laagdrempelig, direct toepasbaar en gericht op effect: meer rust, helderheid en een bewuste, ontspannen manier om het vervolg van de dag in te gaan. Een gedeeld moment van herstel dat niet alleen je eigen energie, maar ook die van de groep voelbaar beïnvloedt.
Nadja Benschop
Freelance Medical Expert in Pharmaceutical Medicine bij Altractive
Nadja is arts en een Master of Science in de Farmaceutische Geneeskunde. Ze werkt inmiddels 25 jaar in clinical development, voornamelijk als freelance medical monitor en medical writer bij verschillende bedrijven. Ze is ook internationaal trainer en coach van verschillende soorten ademwerk en is homeopaat en trainster in lachyoga.
In haar praktijk ontvangt ze overwegend mensen die kanker hebben of hebben gehad waar ze o.a. werkt met bewust verbonden ademwerk, hartcoherentie/ HRV-biofeedback, homeopathie en coaching.
Ze houdt naast haar werk in de farma praktijk in Bilthoven en Utrecht waar ze klanten met kanker en hun partners begeleid. Ze geeft opleidingen tot ademcoach en traint workshops en retraites over de hele wereld.
Op dit moment heeft Nadja meer dan 20 jaar persoonlijke ervaring met ademwerk en heeft ze meer dan 18 jaar met duizenden deelnemers gewerkt in verschillende landen over de wereld. Haar interesse gaat vooral uit naar het werken met kankerpatiënten en ze volgt met grote interesse de wetenschap over de rol tussen de effecten van het ademwerk op kanker.
Met deze combinatie slaat zij een unieke brug tussen de reguliere en de alternatieve geneeskunde.
Rianne Tooten
Oprichter van Trials in Practice BV
Rianne Tooten heeft een Bachelor of Applied Science in Medische Biologie en ruim 18 jaar ervaring in klinisch onderzoek met medische hulpmiddelen. Zij heeft gewerkt aan zowel pre- als post-market studies, variërend van medium tot high risk medische technologieën, en kent het veld van klinisch onderzoek van binnenuit.
Als oprichter van Trials in Practice BV ondersteunt Rianne organisaties bij het opzetten, uitvoeren en verbeteren van klinisch onderzoek met medische hulpmiddelen en innovatieve medische technologieën.
In haar werk bedient zij gelijktijdig meerdere klanten en projecten, elk met eigen deadlines, stakeholders en deliverables. Overzicht houden, prioriteren en effectief omgaan met complexiteit zijn daarbij essentieel. Naast haar werk is Rianne moeder van twee jonge kinderen, die ook veel van haar aandacht en energie vragen.
Juist deze combinatie heeft haar geleerd hoe belangrijk herstel, bewustzijn en balans zijn.
Daarom maakt Rianne gebruik van een holistische methode voor slimmer werken en focus, én van ademhalingstechnieken om lichaam en geest in balans te houden.
Break-out sessie 2 – Rianne Tooten
Druk zijn is geen strategie: Slimmer werken met focus, overzicht en mentale rust
Altijd druk, altijd “aan” en toch het gevoel dat je aan het einde van de dag vooral harder hebt gewerkt — niet slimmer. In een veeleisende werkomgeving zoals klinisch onderzoek is productiviteit al lang geen kwestie meer van meer uren maken, maar van betere keuzes maken.
In deze break-out sessie ontdek je hoe je slimmer kunt werken zonder jezelf uit te putten. Je krijgt inzicht in hoe ons brein reageert op constante prikkels, waarom multitasken een illusie is en hoe een mobiel “kantoor in je tas” ongemerkt voor mentale overbelasting zorgt.
Vanuit de filosofie van Getting Things Done laat deze sessie zien hoe overzicht, focus en mentale rust juist leiden tot betere prestaties.
Geen ingewikkelde modellen of rigide methodes, maar herkenbare situaties, concrete voorbeelden en direct toepasbare inzichten.
Je leert hoe je afleiding structureel vermindert, bewust omgaat met e-mail en vergaderingen, en je werk zo organiseert dat het past bij jouw energie en concentratievermogen.
Deze sessie is bedoeld voor professionals die resultaat willen leveren op hoog niveau, zónder continu op wilskracht te werken. Verwacht geen quick fixes, maar slimme principes die je helpen meer grip te krijgen op je werk — en daarmee op je balans.
Oprichter van Trials in Practice BV
Rianne Tooten heeft een Bachelor of Applied Science in Medische Biologie en ruim 18 jaar ervaring in klinisch onderzoek met medische hulpmiddelen. Zij heeft gewerkt aan zowel pre- als post-market studies, variërend van medium tot high risk medische technologieën, en kent het veld van klinisch onderzoek van binnenuit.
Als oprichter van Trials in Practice BV ondersteunt Rianne organisaties bij het opzetten, uitvoeren en verbeteren van klinisch onderzoek met medische hulpmiddelen en innovatieve medische technologieën.
In haar werk bedient zij gelijktijdig meerdere klanten en projecten, elk met eigen deadlines, stakeholders en deliverables. Overzicht houden, prioriteren en effectief omgaan met complexiteit zijn daarbij essentieel. Naast haar werk is Rianne moeder van twee jonge kinderen, die ook veel van haar aandacht en energie vragen.
Juist deze combinatie heeft haar geleerd hoe belangrijk herstel, bewustzijn en balans zijn.
Daarom maakt Rianne gebruik van een holistische methode voor slimmer werken en focus, én van ademhalingstechnieken om lichaam en geest in balans te houden.
Plenaire sessie – Vivienne van de Walle
Site Selected — maar dan ben je nog niet jarig
MD, PhD, CPI
Vivienne van de Walle is arts gespecialiseerd in klinisch onderzoek en een gecertificeerd specialist in klinische farmacologie en farmaceutische geneeskunde. Ze is de oprichter van VivHo, een consultancybureau voor life sciences, en PT&R – Partner in Trials & Research, een onafhankelijk onderzoekscentrum in Nederland.
Vivienne is actief betrokken bij diverse professionele organisaties, waaronder CISCRP, NVFG, ACRP en SCRS. Ze ontving de Christine K. Pierre Site Impact Award (2022) voor haar belangrijke bijdragen aan de internationale onderzoeksgemeenschap en de Clinical Excellence Award van Healixia (2025).
Ze studeerde geneeskunde aan de Universiteit Maastricht en de Universiteit van Oxford, promoveerde in de Auxologie en is als arts geregistreerd in zowel Nederland als België. Ze heeft het CPI-examen (VS) en de QM‑IAOCR‑certificering (VK) behaald. In 2025 werd zij benoemd in de Global Exam Committee voor het Certified Principal Investigator Program van de ACRP en ontving zij de titel Fellow van de ACRP.
Haar professionele focus ligt op de implementatie van eCOA en kunstmatige intelligentie in klinisch onderzoek. Als mentor, spreker en thought leader staat zij bekend om haar patiëntgerichte visie en haar vermogen om mensen en ideeën met elkaar te verbinden. In de industrie wordt zij ook wel de “unicorn” genoemd, vanwege haar scherpe inzichten en humor—vaak samengevat in memorabele uitspraken zoals “Get me out of this bad escape room” en #didyoualreadyaskasite.
Met meer dan 25 jaar ervaring is Vivienne gedreven om haar kennis te delen, anderen te inspireren en creatieve oplossingen te vinden voor de uitdagingen van modern klinisch onderzoek: “I love it when you pick my brain.”
Plenaire sessie 1 – Jochem Uytdehaage
Balance of Opgeladen!
Leer van de lessen van een Olympisch Kampioen
Een betere conditie, presteren op het werk, beter slapen en meer uitgerust zijn, een goede werk-privébalans, meer aandacht hebben voor partner en kinderen, makkelijker kunnen ontspannen en even ‘uit’ kunnen staan. We willen het allemaal, maar in de hectiek van het drukke alledaagse leven lukt dat maar moeilijk. Omdat onze agenda’s uitpuilen met werkafspraken, we op sociaal vlak geen feestjes met vrienden willen missen en ons verplicht voelen ieder familie-uitje present te zijn. Voormalig schaatskampioen Jochem Uytdehaage weet er alles van. In de eerste jaren na het beëindigen van zijn topsportcarrière belandde hij op het randje van een burn-out omdat hij zowel professioneel als privé teveel ballen in de lucht wilde houden en ook nog eens alles perfect wilde doen. Het bleek een onmogelijke opgave.
Jochem analyseerde zijn ervaringen als topschaatser en later in zijn maatschappelijke bestaan en kwam tot interessante inzichten op het gebied van energie, balans en vitaliteit. Zo ontdekte hij de vier Batterijen van Energie. De spirituele, mentale, emotionele en fysieke batterij. Oftewel hoofd, hart, lichaam en geest. Vier communicerende vaten die constant met elkaar in verbinding staan en die van grote invloed zijn op ons dagelijks leven.
Jochem is er heilig van overtuigd dat wie goed voor zichzelf zorgt en voldoende beweegt, er veel beter in slaagt zijn of haar batterijen op te laden. Om ze in het groen te houden en te voorkomen dat ze in het oranje of – erger nog – in het rood schieten. Het mooie is volgens hem dat er geen grote veranderingen voor nodig zijn om dit voor elkaar te krijgen. Het gaat juist om kleine aanpassingen in de levensstijl. Valt het eerste dominosteentje dan volgen er meerdere en ontstaat er een positieve kettingreactie. Jochem helpt mensen graag om dat eerste steentje omver te krijgen en ze dat o zo belangrijke eerste zetje in de rug te geven. In zijn ogen is er namelijk niets mooier dan een vitaal en rijk leven te leven.
Jochem Uytdehaage was van 1996 tot 2007 topschaatser. In 2002 beleefde hij op de Olympische Winterspelen van Salt Lake City zijn absolute hoogtepunt met het veroveren van goud op zowel de vijf als de tien kilometer. Ook werd hij dat jaar wereldkampioen allround. Na zijn topsportloopbaan ging hij aan de slag als trainer, spreker en inspirator. Met bijna twintig jaar ervaring is Jochem een gelouterde spreker die met zijn bevlogenheid, enthousiasme en energie zijn publiek letterlijk in beweging weet te brengen. Met speciale aandacht voor thema’s als gedrag, focus, slaap, beweging, voeding en ontspanning. Zijn inzichten, oefeningen en realistische benadering zorgen ervoor dat na zijn lezing of workshop iedereen geïnspireerd én gemotiveerd is geraakt iets positiefs aan zijn of haar vitaliteit te doen.
In 2022 heeft Jochem zijn expertise en ervaring gebundeld in Opgeladen! Een praktisch en behulpzaam boek boordevol tips & tricks voor iedereen die een gezonder en gelukkiger leven wil leven. Daarnaast is hij de drijvende kracht achter zijn stichting Sporttop en OnlineGastles.nl. Ook is Jochem ambassadeur van Skate4AIR/Gravel4AIR, een organisatie die middels schaats- en gravelevenementen geld inzamelt voor onderzoek naar taaislijmziekte.
Break-out sessie 4 – Joep Rijnierse
Data uit de real-world
Joep zal ons meenemen in zijn visie over de inzet van RWD/RWE als aanvulling en mogelijk deels vervanging van de klassieke RCTs. RCTs zijn nog altijd de goude standaard, maar hebben ook ernstige beperkingen. De patienten in de dagelijks praktijk zijn vaak heel anders dan in de RCTs. In- en exclusie criteria zijn vaak streng om de groepen zo goed mogelijk vergelijkbaar te maken en comorbiditeit zoveel mogelijk uit te sluiten. In de dagelijks praktijk worden dan ook vaak andere (ziekere) patienten behandeld en ook medicatie off-label ingezet of in afwijkende doseringen. Je ziet dan vaak dat de resultaten tegen vallen.
Tegenwoordig zijn er steeds meer data uit de dagelijkse praktijk beschikbaar en de EHDS gaat dit nog eens extra stimuleren/verplichten. Daarnaast zie je dat data steeds beter aan de bron wordt vastgelegd en ook de wetenschap rondom RWD om te komen tot RWE zich steeds verder ontwikkeeld. Hierdoor zie je dat het secundair gebruik van data (ook middels AI) toenemen. Joep is dan ook van mening dat RWD/RWE een steeds belangrijkere plaats zal innemen in het doen van onderzoek, leveren van bewijs voor access en het evalueren van behandel praktijken in de dagelijkse praktijk: Een lerend zorgsysteem waarbij we leren van elke patiënt.
Medisch Directeur bij Amgen
Joep Rijnierse is na zijn carriere als huisarts en militair arts gespecialiseerd als Pharmaceutisch Geneeskundige en momenteel inmiddels 16 jaar Medisch Directeur bij Amgen.
Joep zet zich in voor Onderzoek en Passende Zorg gebaseerd op data uit de praktijk. Hij is is actief binnen de Vereniging Innovatieve Geneesmiddelen als voorzitter van de vakgroep RWE. Daarvoor was hij ook de voorzitter van de werkgroep verbetering van het R&D klimaat in Nederland. Ook is hij als expert actief in diverse innitiatieven rondom het creeren van een goede nederlandse data infrastructuur voor onderzoek en passende zorg zoals: Hij was lid van de expertgroep “regie op registers” van Zorginstituut Nederland (ZiNL), lid pijler data-infrastructuur DCVA (Dutch CardioVascular Alliance) en is nog steeds lid van de EHDS community, de Industry Advisory Committee (voorzitter) en ook de strategic committee van het Health-RI initiatief, de Program Advisory Board (Voorzitter) en Patient Cohorten van Oncode Accelerator, Onderzoek met bestaande data van ZonMW (Vice-voorzitter), etc. In die hoedanigheid is hij ook regelmatig spreker en/of panellid in diverse meetings en congressen over dit onderwerp. Zijn streven is om een echt lerend zorgsysteem te creeeren waarbij alle innitiatieven naadloos op elkaar aansluiten en de zorg voor de patient optimaliseren.
Break-out sessie 7 – Jan Willem Kleinovink
Update over EU-CTR: processen en regels, en uitdagingen die indieners tegenkomen
CTR-indieningen in CTIS: uitdagingen en aandachtspunten
De Clinical Trials Regulation (CTR) heeft grote veranderingen teweeggebracht in de indiening en beoordeling van geneesmiddelenonderzoek, zowel voor sponsoren als voor beoordelaars. Nu de transitieperiode van drie jaar bijna voorbij is, zal de CTR binnenkort van toepassing zijn op alle geneesmiddelenstudies. Veel indieners zullen inmiddels redelijk bekend zijn met de vele CTR-processen, maar veel anderen staan nog voor hun eerste CTR-indiening, al dan niet van een transitiestudie. Hoe dan ook is het een uitdaging om op de hoogte te blijven van alle ontwikkelingen.
In deze sessie bespreken we het indienings- en beoordelingsproces in CTIS, de daarbij veel voorkomende knelpunten en problemen, en zullen nieuwe en gewijzigde procedures aan bod komen. Ook zullen we bespreken hoe CTIS-indieningen zo goed mogelijk voorbereid kunnen worden, aan de hand van de verschillende informatiebronnen.
Werkzaam bij CCMO
Jan Willem Kleinovink werkt als adviseur bij de CCMO met een focus op de implementatie van de CTR. Hij adviseert nationaal en internationaal over de ontwikkeling en gebruik van CTR-procedures en CTIS, en heeft hierbij ook veel contact met sponsoren/indieners. Jan Willem heeft een biomedische achtergrond en heeft als immuno-oncologisch onderzoeker in het LUMC gewerkt, waarna hij als beoordelaar en dossiercoördinator bij de CCMO kwam.
Break-out sessie 3 – Sebastiaan van Hulzen
Copilot: Ga van AI naar B – Beleef de AI Magie
*Laptop/werktelefoon vereist om mee te doen.
Werkzaam bij Hulz.nl ‘het AI-Kenniscentrum van Nederland’
“Sebastiaan van Hulzen is AI-trainer bij Hulz en werkt samen met zijn broer Martijn van Hulzen. Na ruim tien jaar in de zorg, in functies van woonbegeleider tot coördinator cliëntondersteuning, weet hij hoe hoog de werkdruk is en hoe weinig tijd er vaak overblijft voor wat echt belangrijk is. Die ervaring vormt de basis van zijn werk.
Bij Hulz verzorgt Sebastiaan praktische AI-trainingen die direct toepasbaar zijn in het dagelijkse werk. Veilig, verantwoord en altijd afgestemd op de praktijk, van zorg tot bouwsector. De trainingen zijn geen standaardprogramma’s, maar volledig maatwerk, passend bij de organisatie en de mensen die ermee werken.
Hulz geeft niet alleen trainingen, maar begeleidt ook maatwerktrajecten. Deze trajecten richten zich op de duurzame inzet van AI binnen organisaties: van eerste verkenning en implementatie tot structurele inbedding, beleid en consultancy. Altijd met oog voor werkdruk, veiligheid en de dagelijkse praktijk van professionals.”
Break-out sessie 6 – Joke van Rijn en Job Los
Van Botsing naar Balans – Conflicten die Werken
Conflicten horen bij samenwerken; dus ook in klinisch onderzoek — maar hoe blijf je constructief en hou je het perspectief op een win-win?
In deze interactieve workshop ontdek je hoe je eerst gemeenschappelijke grond vindt om vervolgens verder te komen.
De workshop heeft een praktische insteek: korte oefeningen, herkenbare cases en directe toepasbaarheid. Geen theorie-marathon, gewoon lekker aan de slag. Geschikt voor professionals die scherp willen blijven met oog voor balans en resultaat.
Werkzaam bij Joke van Rijn training BV
Joke is sinds 1989 werkzaam in de biofarmaceutische industrie in sales-, trainings- en managementfuncties. Voordat ze Joke van Rijn training BV oprichtte, was ze algemeen directeur van de VEX Group. De VEX Group is de holdingmaatschappij van de gerenommeerde biofarmaceutische servicebedrijven VWB international medical, Exencia training and staffing, The Health Agency en TBR Netherlands. In deze rol heeft ze uitgebreide managementervaring opgedaan, maar haar passie voor training deed haar besluiten om zich volledig te richten op de training en ontwikkeling van mensen die in de gezondheidszorg werken. Joke streeft ernaar om een leider te zijn in de gezondheidszorg op het gebied van onderwijs, training en persoonlijke of teamcoachingoplossingen. Ze wil de studenten, kandidaten en bedrijven waarmee ze werkt inspireren om hun resultaten en carrièresucces te vergroten. Of het nu vanuit een commerciële of wetenschappelijke benadering is, betere communicatie leidt tot betere zorg.
Werkzaam bij Jlos Medical Communication; Training & Consultancy
Job studeerde af als apotheker in 1991 en was ruim 30 jaar werkzaam binnen verschillende farmaceutische bedrijven in diverse functies (marketing, medische informatie, medisch management en wetenschappelijke communicatie). De rode draad voor hem is het vertalen van inhoudelijke kennis naar goed toepasbare informatie. Op alle niveaus, voor patiënten, zorgverleners en bedrijfsmedewerkers. Medio 2025 is hij gestart met zijn eigen medische communicatie training & advies bureau. Niet alleen het vertalen van de inhoud maar juist de vraag, “hoe breng je het over”, vormde daarvoor de inspiratie. Immers communicatiestijl en techniek zijn onmisbaar bij het begrijpelijk maken van de kern van de boodschap. Wat betreft gesprekstechniek is de benadering van motiverende gespreksvoering bij hem favoriet. Immers het doseren en afstemmen van de juiste informatie op het juiste moment kan net dat extra zetje betekenen bij het vermeerderen van het inzicht van de gesprekspartner.
Break-out sessie 1 – Sieta de Vries & Patrick Vrijlandt
Geneesmiddelenonderzoek in balans: aandacht voor geslachtsverschillen
Deze break-out sessie is gericht op (aandacht voor) man/vrouw verschillen in geneesmiddelstudies. In het verleden waren vrouwen ondervertegenwoordigd in de klinische geneesmiddelstudies, maar in hoeverre is dat tegenwoordig nog zo? Ook wordt aandacht besteed aan factoren die van invloed kunnen zijn op de inclusie van vrouwen in de klinische studies. [Sieta de Vries]
Vervolgens wordt ingegaan op regulatoire consequenties van man/vrouw verschillen in geneesmiddeleneffecten. Hierbij zal aandacht zijn voor de verschillen in farmacokinetiek, -dynamiek, effectiviteit en veiligheid tussen mannen en vrouwen. [Patrick Vrijlandt]
Met de deelnemers zal gediscussieerd worden over de huidige aanpak voor het includeren van onderzoeksdeelnemers, van het uitvoeren van sekse-specifieke analyses, en van het beschikbaar stellen van dergelijke resultaten.
Werkzaam bij Universitair Medisch Centrum Groningen
Sieta de Vries is senior onderzoeker binnen de afdeling Klinische Farmacie en Farmacologie van het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG). Haar onderzoek richt zich op personalized medicine met een focus op cardiometabole aandoeningen en man/vrouw verschillen, onder andere op het gebied van bijwerkingen. Vanwege haar achtergrond in de sociale psychologie is zij naast de biologische verschillen tussen mannen en vrouwen geïnteresseerd in de zogenoemde gender aspecten. Het gaat daarbij onder andere om gedragsmatige, psychologische en sociale verschillen tussen mannen en vrouwen. Sieta is tevens als externe expert verbonden aan het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) waar ze deel uit maakt van de gender focusgroep.
Werkzaam bij Europees Geneesmiddelenagentschap
Patrick Vrijlandt vertegenwoordigt Nederland sinds 2023 als plaatsvervangend lid van het Comité voor geneesmiddelen voor menselijk gebruik (CHMP) bij het Europees Geneesmiddelenagentschap (EMA) in Amsterdam. Sinds 2013 is hij in dienst van het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen CBG, waar hij zich voornamelijk bezighield met wetenschappelijke adviezen en aanvragen voor cardiovasculaire en metabole geneesmiddelen. Hij is vicevoorzitter van de EMA-werkgroep voor cardiovasculaire aandoeningen.
Patrick studeerde geneeskunde in Groningen en werd in 2001 internist. Hij specialiseerde zich verder in infectieziekten in Nijmegen. Zijn klinische ervaring, opgedaan in kleine, grote en academische ziekenhuizen, omvat voornamelijk cardiologie en intensive care, diabetes en de zorg voor ouderen. Voordat hij bij ht CBG kwam, werkte hij bij een klinische farmacologie unit gespecialiseerd in fase 1 en 2 geneesmiddelenontwikkeling.
Break-out sessie 5 – Stefan Bos
Het moment dat hoop ingewikkeld wordt…
Voor veel mensen is “een nieuwe behandeling” alleen goed nieuws. Maar voor patiënten kan het ook het begin zijn van een emotionele rollercoaster. In deze sessie vertelt Stefan Bos hoe zijn leven veranderde toen het nieuws kwam dat er een behandeling voor SMA beschikbaar zou komen, terwijl hij vanwege zijn leeftijd buiten de criteria viel. Hoop, teleurstelling, nieuwe verwachtingen, en jaren wachten: niet alleen een medisch proces, maar ook een menselijk traject dat je dagelijks leven, planning en mentale ruimte beïnvloedt.
Stefan verbindt zijn persoonlijke verhaal aan de realiteit van vandaag. Ook nu is er in Nederland opnieuw een groep SMA-patiënten die op basis van leeftijd buiten de boot valt. Wat doet dit met vertrouwen, deelnamebereidheid en de relatie tussen patiënt, zorg en ontwikkelaars? En hoe kun je dit soort “verloren jaren” en blinde vlekken in processen voorkomen?
De kernboodschap: als patiënten vanaf het begin structureel meedenken, worden trajecten vaak niet trager maar juist beter en sneller. Stefan bespreekt waar vroege patiëntinput helpt bij: inclusiecriteria die aansluiten op de praktijk, betekenisvolle uitkomstmaten, realistische belasting, duidelijke communicatie en een route naar eerlijkere toegang.
Werkzaam bij Spierziekten Nederland
Stefan Bos is patiëntvertegenwoordiger bij Spierziekten Nederland en bestuurslid van SMA Europe. Hij leeft sinds zijn geboorte met Spinale Musculaire Atrofie (SMA type 2) en gebruikt een elektrische rolstoel sinds zijn tweede. Als Certified EUPATI Fellow zet hij zich in voor betekenisvolle patiëntparticipatie in onderzoek en geneesmiddelenontwikkeling, met aandacht voor haalbaarheid, inclusie en eerlijke toegang. Stefan kent de impact van innovatie ook persoonlijk: hij maakte van dichtbij mee wat het doet als er nieuws komt over een behandeling, terwijl je op basis van leeftijd (nog) niet in aanmerking komt. Sinds 2021 krijgt hij een medicijn. In zijn presentatie verbindt hij persoonlijke ervaring aan praktische verbeterpunten voor onderzoek, communicatie en besluitvorming.
Break out sessie 7 – Annemarie Geel
Vereenvoudiging administratieve druk nieuwe studies
Studies opzetten en uitvoeren is in de afgelopen jaren enorm complex geworden. Zonder research bureau en research professionals is het uitvoeren van klinische trials bijna niet meer mogelijk.
Daarnaast neemt de administratie druk enorm toe. Komen we nog wel aan onze targets? En hoe blijven de sponsor, CRO en research bureaus elkaar vinden? Hoe blijven we werken volgens de GCP-richtlijnen, maar maken we het werk in klinisch onderzoek een stuk simpeler? Zou vertrouwen het sleutelwoord zijn?
Praat met ons mee in deze sessie waar we praktijkvoorbeelden meenemen.
Werkzaam bij Erasmus MC
Annemarie Geel is manager en adviseur Longziekten research bureau Longziekten en inwendige geneeskunde Erasmus MC en Voorzitter V&VN research professionals.
Plenaire sessie – Jean-Sébastien Gosuin
How can we use technique and AI to help patients access clinical trials?
Breaking Barriers: Enhancing clinical trial recruitment by capturing the willingness to participate
How and where do patients get in contact with clinical trials? How can we use technique and AI to help patients access clinical trials? And what can we learn from other industries? Seasoned entrepreneur Jean-Sébastien Gosuin will share his personal story and his vision on how we can remove barriers for patients to access clinical trials.
Jean-Sébastien Gosuin is a seasoned entrepreneur whose journey exemplifies resilience and innovation. Co-founder of Seaters, a digital platform for smart guest management that drives business, he demonstrated his ability to redefine how companies engage with their customers.
During the COVID-19 pandemic, he founded QVAX, accelerating vaccination efforts in Belgium. His personal history and the commitment to leveraging technology for societal benefit led to the creation of Curewiki, which utilizes AI technologies to translate technical inclusion and exclusion criteria of clinical trials into easy-to-understand questions for patients.
An experienced keynote speaker in French, English, and Dutch, Jean-Sébastien has shared his insights at numerous international events.
Break out sessie 3 – Ton de Boer
Voor- en nadelen van decentrale klinische studies: perspectief vanuit de toezichthouders
Decentrale klinische studies (DCT) kunnen worden gedefinieerd als een operationeel model om klinische studies te beschrijven waarin studieactiviteiten zijn ontworpen om plaats te vinden bij studiedeelnemers thuis, of in hun nabije omgeving, in plaats van in een traditionele studielocatie.
Gedurende de corona periode was er sprake van een toename van studies met decentrale kenmerken. Recent is het perspectief van toezichthouders met betrekking tot DCT benaderingen geëvalueerd. Zo heeft er een ethiekbeoordeling plaatsgevonden van een fictief DCT-protocol en hebben semigestructureerde interviews met medewerkers van registratie- en vergoedingsautoriteiten plaatsgevonden. In de presentatie zullen de bevindingen van deze studies worden toegelicht en de voor- en nadelen en uitdagingen van DCTs worden benoemd.
Werkzaam bij CBG
Ton de Boer is sinds 1 augustus 2017 voorzitter van het CBG. Hij is arts, klinisch farmacoloog en epidemioloog. Naast zijn voorzitterschap bij het CBG was hij tot zijn emeritaat in juni 2022 actief als hoogleraar Grondslagen van de Farmacotherapie aan de Universiteit Utrecht. De Boer begon zijn carrière als arts-assistent Interne Geneeskunde en promoveerde op het gebied van klinische farmacologie. Zijn expertise ligt dan ook op het gebied van klinische farmacologie, farmaco-epidemiologie en farmacogenetica, met name van cardiovasculaire geneesmiddelen. Naast zijn voorzitterschap bij het CBG is hij actief als voorzitter van onder andere Stichtingsbestuur PAOFarmacie, voorzitter van de Wefers Bettink Stichting en lid van het Programma Goed Gebruik Geneesmiddelen van ZonMW.
Plenaire sessie – Christophe Jauquet
Wensen en Nood van Patiënten
Christophe Jauquet is an internationally recognised author & keynote speaker. He is a visionary at the intersection of health, marketing and technology. Today, Christophe Jauquet inspires business leaders to integrate health & well-being into the core of their business. He’s on a mission to make the world a healthier & happier place, one business strategy at a time.
Break out sessie 6 – Anam Ahmad
The Future of Clinical Research using Artificial Intelligence
The future of clinical research is being transformed by the integration of artificial intelligence (AI), promising significant advancements in how clinical research is conducted and how patient care is delivered.
AI technologies, including machine learning, natural language processing, and predictive analytics, are enhancing the efficiency and accuracy of clinical trials. They enable the analysis of vast datasets to identify patterns, predict outcomes, and personalise treatment plans. AI-driven tools can expedite patient recruitment by matching individuals with appropriate trials and improve adherence to study protocols through advanced monitoring systems. Additionally, AI facilitates real-time data analysis and adaptive trial designs, potentially reducing the time and cost associated with bringing new therapies to market.
Overall, the future of clinical research using AI promises to be more efficient, precise, and patient-centric. As AI technologies continue to evolve and mature, they will undoubtedly play a pivotal role in advancing medical science and improving healthcare outcomes worldwide.
Werkzaam als Pharmacovigilance Consultant bij QBD
As a Pharmacovigilance Consultant at QbD Group, I provide a range of PV services and solutions to pharmaceutical clients in the development, MAA, and post-marketing phases of their products.
I am passionate about ensuring the safety and quality of pharmaceutical products and contributing to the advancement of the industry. I am also eager to learn from the diverse and talented team at QbD Group, which offers me the opportunity to expand my knowledge and skills in the regulatory affairs domain.
Break out sessie 8 – Viviënne van de Walle
Workshop: get me out of this bad escape room called clinical trials at a site
Laten we eerlijk zijn, we willen toch allemaal hetzelfde. Snel en soepel de studie uitvoeren. Maar waarom lukt dat niet altijd?
In deze interactieve (quiz?) sessie met een kwinkslag krijg je een kijkje in de uitdagingen van het uitvoeren van trials op een research site. Hoe zien sites dit, en hoe kijken sponsoren/CROs naar de sites? Specifiek de trials met decentralized elements.
Maar neem ook je vragen mee die je altijd al eens aan een site/PI wilde stellen maar waarvoor je niet de kans had of niet durfde. Hier mag vandaag alles gevraagd en gezegd worden, dus grijp je kans en laten we elkaar (nog) beter begrijpen. Let’s go for it!
Works as (Medical) Director, Research Physician at the independent research site PreCare Trial & Recruitment (PT&R)
Viviënne van de Walle is a physician specialized in clinical research. She is the owner of VivHo, a life science consultancy company, and PT&R, an independent research center, both in The Netherlands. She is also involved in various professional organizations in the field of clinical research, such as CISCRP, NVFG and the SCRS.
For all her work in the field of clinical research she was awarded the prestigious Christine K. Pierre Site Impact award in 2023. She studied medicine at the University of Maastricht and the University of Oxford, and has a PhD in Auxology. She is a registered physician in both the Netherlands and Belgium and passed the CPI exam and QM-IAOCR. She has a special interest in implementing and streamlining eCOA in clinical research. She is also a mentor, speaker, leader and bridge builder always keeping the patient in focus. She loves sharing her 25+ years of experience: “I love it when you pick my brain”.
Tekst onderwerp:
Break out sessie 9 – Marieke Meulemans
How continuous learning (about GCP and regulations) can improve quality of clinical trials
The current system of GCP and regulatory training in clinical research is a system of recertification. It doesn’t require much more effort than reactively going through (mostly) text-based training content, topped-off with a knowledge test. The value of the ‘GCP certificate’ gained after this type of training is questionable. I am also wondering what the actual impact of this type of “training” is, to the qualification of researchers, site staff and pharma professionals. The current system of regulatory training in clinical research, with formal training, repeated every 1 to 4 years, does not support clinical research professionals to retain regulatory knowledge.
Is there a way where we could show our actual knowledge on the setup and conduct of clinical research? A way to track this learning curve and use it to show our qualifications during audits and inspections? The answer is “yes”. It’s called continuous learning, making use of microlearning and tracking algorithms. GCP Central has developed and piloted a continuous learning tool, the myGCP Powerapp, in 3 essential groups in clinical research: investigators, study nurses and CRAs. This learning method is implemented in the eBROK course, which will be launched in September 2024 for recertification of all investigators in the Dutch Academic hospitals for the next 3 years.
During this session, we will discuss the future of learning with didactical engineer Saskia van de Vrede, and training consultant Wan Yen Khouw.
Werkzaam bij GCP Central
GCP Central CEO and Founder Marieke Meulemans speaks routinely across Europe at industry events, corporations, universities, nonprofits and professional organizations.
Marieke Meulemans founded GCP Central in 2012 and is the driving force behind the company’s powerful vision. She has a Master’s Degree in Health Sciences and over 15 years of experience in the life science industry. Including her work for top 50 Pharma companies, CROs and training academic hospitals in clinical research, Marieke has strong regulatory knowledge. She combines this with her expertise in strategic learning management and innovative online learning methods. Marieke’s mission is to make knowledge of Good Clinical Practices and other guidelines and regulations a core part of everyday practice to improve the quality of research. It is her mission to make yearly GCP retraining obsolete by pioneering a continuous learning strategy in the life science industry. Her passion for making GCP training accessible for busy professionals and her desire to move beyond the endless powerpoints and stuffy classrooms for training makes her an engaging and passionate speaker.
Break out sessie 10 – Jan Willem Kleinovink
Update over EU-CTR: processen en regels, en uitdagingen die indieners tegenkomen
CTR-indieningen in CTIS: uitdagingen en aandachtspunten
De Clinical Trials Regulation (CTR) heeft grote veranderingen teweeggebracht in de indiening en beoordeling van geneesmiddelenonderzoek, zowel voor sponsoren als voor beoordelaars. Nu de transitieperiode van drie jaar bijna voorbij is, zal de CTR binnenkort van toepassing zijn op alle geneesmiddelenstudies. Veel indieners zullen inmiddels redelijk bekend zijn met de vele CTR-processen, maar veel anderen staan nog voor hun eerste CTR-indiening, al dan niet van een transitiestudie. Hoe dan ook is het een uitdaging om op de hoogte te blijven van alle ontwikkelingen.
In deze sessie bespreken we het indienings- en beoordelingsproces in CTIS, de daarbij veel voorkomende knelpunten en problemen, en zullen nieuwe en gewijzigde procedures aan bod komen. Ook zullen we bespreken hoe CTIS-indieningen zo goed mogelijk voorbereid kunnen worden, aan de hand van de verschillende informatiebronnen.
Werkzaam bij CCMO
Jan Willem Kleinovink (Den Ham, 1986) is sinds 2020 wetenschappelijk stafmedewerker van de CCMO en is daar betrokken bij het ontwikkelen van procedures omtrent de CTR en CTIS, en de ondersteuning van Nederlandse beoordelaars en sponsoren. Ook leidt hij het validatieteam van de CCMO, dat alle CTIS-indieningen voor Nederland valideert. Eerder deed hij promotie- en postdoctoraal onderzoek in het Leids Universitair Medisch Centrum op het gebied van immuno-oncologie.
Break out sessie 5 – Sander Nieuwenhuijsen
Toen was je zelf proefpersoon…
Als verslaggever voor podcast Focus, het wetenschapsprogramma van omroep NTR, duikt Sander Nieuwenhuijsen graag diep in onderwerpen om zo vanuit eerste hand zijn ervaringen te kunnen delen. Deze vorm van participerende journalistiek is geen gimmick, maar biedt de kans om betrokken en empathische verhalen met een unieke insteek te kunnen vertellen. En soms doe je op deze manier ervaringen op die voor bij de betrokken experts tot nieuwe inzichten leiden.
In deze sessie deelt Sander zijn ervaringen als proefpersoon in geneesmiddelenonderzoek, maar geeft ook een kijkje achter de schermen bij het maakproces en deelt tips hoe je deze vorm van ‘undercover’ journalistiek kunt toepassen in je eigen werk.
Werkzaam bij omroep NTR
Sander Nieuwenhuijsen is verslaggever, eindredacteur, regisseur en formatontwikkelaar bij omroep NTR.
Hij studeerde medische en gedragsbiologie in Groningen en specialiseerde zich daarna in wetenschapscommunicatie. Afgelopen jaren bedacht en maakte hij programma’s over cultuur, educatie en wetenschap voor radio, tv en online platforms. Hij is een liefhebber van duiven, slow-tv en het openbaar vervoer.
Break out sessie 2 – Karel van der Waarde
Klinische studies; Online herschrijven, ordenen en visualiseren zodat de studie toegankelijk en bruikbaar wordt voor de proefpersoon.
Informatie over klinische onderzoeken, zoals het proefpersonen informatie formulier (PIF), wordt gelezen door onderzoekers, ethische commissies en deelnemers. Verplichte digitale sjablonen vormen hiervoor de basis. Het invullen, overleggen, beoordelen en goedkeuren van deze documenten is een langdurig proces dat resulteert in een tekst die fysiek wordt ondertekend. Deze tekst is vaak lastig te lezen, en gebruikt zelden iets anders dan tekst, ook waar een illustratie of diagram veel duidelijker zou zijn, en is niet geoptimaliseerd voor weergave op mobiele apparaten.
Ualise heeft de PIFmaker ontwikkeld, een web-platform, dat onderzoekers en ethische commissies in staat stelt om in een beveiligde omgeving te werken. Door deze software kun je de tekst verrijken met illustraties en het taalgebruik en de terminologie aanpassen. Onze standaard teksten en illustraties, uit de geïntegreerde database, zijn getest door patiënten. Het eindproduct is beschikbaar als een geïllustreerde PDF, als verplicht tekstsjabloon, en als een website, die ook toegankelijk is op kleinere apparaten zoals tablets en telefoons. Patiënten en onderzoekers zijn voortdurend betrokken bij de (verdere) ontwikkeling van onze software om ervoor te zorgen dat de resultaten aansluiten bij de verwachtingen, en vaak zelfs overtreffen.
Werkzaam als design-research consultant
Dr Karel van der Waarde studied graphic design in the Netherlands (The Design Academy, Eindhoven), and the UK (De Montfort University (Leicester)) and Reading University. He started in 1995 a design – research consultancy in Belgium. The company develops and tests patient information leaflets, instructions, forms, and protocols in both digital and analogue formats. Most of the projects are related to information about medicines for patients, doctors, and pharmacists.
In 2023 he teaches at BA, MA, and PhD level at the Lucerne University of Applied Sciences and Arts (Switzerland), and University of Hasselt (Belgium).
He is a board member of the International Institute for Information Design (IIID, Vienna, Austria) and the International Plain Language Federation (IPLF), and editorial board member of Information Design Journal, Hyphen, She Ji, and Visible Language.
Break out sessie 4 – Jules Heuberger (CHDR)
Clinical Evidence for performance enhancement of prohibited substances in sports
Doping in sports is a topic that has great public interest, and many scandals have shaken the world of professional sports in the last decades. But how much evidence is there that the drugs that are labeled as doping have any performance enhancing effect in athletes? And if we would want to develop a drug to treat the “disease” of poor sports performance, how would we design the clinical trial to prove efficacy? We designed and performed such a randomized, double-blind, placebo-controlled trial in well-trained cyclists to evaluate whether one of the most (in)famous doping agents, EPO (or erythropoietin), would enhance cycling performance. In other words: the clinical pharmacology of performance enhancement and doping detection in sports.
Werkzaam bij CHDR
Jules Heuberger (1989) graduated in Bio-Pharmaceutical Sciences from Leiden University in 2013. He subsequently joined the Centre for Human Drug Research (CHDR) as a Clinical Scientist, focusing on clinical studies related to disorders of the central nervous system, with a special interest in neuromuscular disorders.
During this period, he also performed research at CHDR in doping, conducting several studies that led to his PhD thesis: The clinical pharmacology of performance enhancement and doping detection in sports (Leiden University, 2019). The same year, he became a board-certified clinical pharmacologist at the Dutch Society of Clinical Pharmacology and Biopharmacy. From 2018 onwards, he held the position of Senior Clinical Scientist in the neurology and pain research group at CHDR. As of January 2023, he is Associate Research Director Experimental Medicine & Pain at CHDR.
Break out sessie 1 – Ellen Rusch
Sinds een aantal jaren is de EU-CTR een feit en moeten geneesmiddelenonderzoeken via deze nieuwe Europese wetgeving worden ingediend en goedgekeurd. Alhoewel de EU-CTR uitgaat van strakke tijdslijnen, blijken deze in de praktijk weerbarstiger. Ellen Rusch werkt als sr. Adviseur Wetenschap in het Martini Ziekenhuis Groningen en geeft in deze presentatie een inkijkje in de keukens van deelnemende ziekenhuizen.
Wat heeft het ziekenhuis nodig van de sponsor om snel tot een afgeronde lokale procedure te komen? Wat is wel toegestaan volgens de wet- en regelgeving en wat niet? Hoe vul je een VGO goed in? Hoe lever je een budget aan? Hoe krijg je een CTA snel goedgekeurd? Hoe kun je als ziekenhuis het lokale proces zo soepel mogelijk inrichten? Allemaal vragen die aan de orde komen met als insteek: Hoe zorgen we er samen als sponsor en site voor om zo snel mogelijk te kunnen starten met het onderzoek?
Werkzaam bij nWMO
Ellen Rusch werkt als sr. Adviseur Wetenschap in het Martini Ziekenhuis. Daar is ze betrokken geweest bij de oprichting en inrichting van het Wetenschappelijk Instituut in 2011. Ellen is binnen het Wetenschappelijk Instituut verantwoordelijk voor het goedkeuringsproces van alle aangemelde onderzoeken (rond de 170 per jaar), zowel WMO als niet WMO onderzoek. Daarnaast is ze als vertegenwoordiger van de STZ (Samenwerkende Topklinische Ziekenhuizen) betrokken bij de DCRF werkgroepen communicatie en DKWO (Digitalisering Klinisch Wetenschappelijk Onderzoek). Vanuit de STZ en DCRF is ze ook actief betrokken bij de lokale procedure in de ziekenhuizen en geeft ze daar regelmatig presentaties over in het land.
Ellen is lid van de expertgroep nWMO die vanuit VWS is opgezet en die het nationaal nWMO toetsingskader heeft opgeleverd wat inmiddels wordt geïmplementeerd.
Sinds 2019 is ze ook werkzaam als sr. Adviseur Wetenschap bij de BOI, het Wetenschapsbureau van de Santeon ziekenhuizen. Santeon is een samenwerkingsverband van 7 grote STZ ziekenhuizen verspreid over Nederland. Daar heeft ze een procedure opgezet waarbij vanuit de 7 Santeon ziekenhuizen wetenschappelijk onderzoek (voornamelijk nWMO) kan worden gedaan waarbij één indiening en toetsing volstaan.
Plenaire sessie – Rudy van Beurden
Jouw onderzoek in 1 minuut, glashelder!
Op 18 september worden we door het programma begeleid door ervaren dagvoorzitter Rudy van Beurden. Hij studeerde Bouwkunde aan de TU/e, maar spendeerde daar al meer aandacht aan zijn eindpresentaties in plaats van aan zijn plattegronden. Het bloed kroop waar het niet gaan kon en zo werd ie professioneel praatjesmaker. In de afgelopen 12 jaar was hij de host bij talloze events. O.a. in ziekenhuizen, bij bedrijven en in het onderwijs. Hij ontmoette bijzondere mensen en deed waardevolle inzichten op. Deze vlotte Brabander met rollende R kijkt er naar uit u te ontmoeten tijdens ons Back to the Future in Eindhoven.
Plenaire sessie – Ymke de Jong
AI in Healthcare: from bench to bedside
Werkzaam bij Philips
Ymke is working as a data & AI professional bridging technology and real-world challenges. As Data&AI Partnerships lead at Philips, she drives global initiatives on data sharing, partnerships, and digital transformation. With an energetic, practical, and results-driven approach, funded by a firm level of technical expertise, Ymke is dedicated to harnessing the potential of data and AI to help striking global societal issues like healthcare and sustainability.
Break out sessie 9 – Manon Van Steenkiste
Data integrity, encompassing the application of Good Documentation Practices in adherence to the ALCOA++ principle, assumes a critical role in clinical trials. Recent warning letters and reports highlighting non-compliance issues have underscored the need for heightened attention to data integrity, given its implications for subject safety, data protection per GDPR regulations, and subject data collection.
Our presentation aims to explain the integration of data integrity within the comprehensive data lifecycle specific to clinical trials. Additionally, we will explore the historical approaches clinical systems adopt, such as the Trial Master File (TMF) and electronic Case Report Form (eCRF), in addressing data integrity concerns. By examining the present landscape, we will project how automated systems can further enhance data integrity and help shape the future of clinical trials. Data integrity developments are set to positively influence the processes managed by clinical research practitioners, supporting their drive for qualitative work.
Werkzaam bij QbD Clinical
Manon is a M.Sc. in Biomedical Sciences graduate, with a clinical research track record of 7 years. She has hands-on experience in all facets of clinical research as a prior Clinical Trial Assistant, Study Coordinator, and study start-up CRA. Her experience gave her vital tools to transition into her current position as Quality Associate. Manon audits study sites in different EU countries and commits herself to furthering knowledge. Within her institution she is an expert and trainer on matters surrounding good clinical practice and data integrity.
Break out sessie 3 – Thomas Kissner & Daniella Mulder
The session will be divided into a part about eISF and a part about eConsent.
eISF: the session aims to provide insights and practical guidance for clinical research professionals who are considering or currently implementing electronic Investigator Site Files in their organizations. The adoption of eISF systems offers numerous benefits over its paper counterpart, including increased efficiency, improved data management, enhanced regulatory compliance, and cost savings. It can revolutionize the way clinical trials are conducted by streamlining processes and improving collaboration among stakeholders.
Participants are called to share experiences in the adoption of eISF systems. Currently, lots of sites still use physical binders. Many of the larger research centers have attempted to streamline their ISF by using generic document collaboration and extranet tools such as Microsoft SharePoint, Box…. However, these solutions are not built to support the highly regulated clinical trials market and do not provide proven compliance with regulatory records retention. Thus, let us see what an eISF solution can bring on as additional value to regulatory compliance. Freeing up precious resources at research sites and returning a site’s focus to what is most important: the thoughtful care of patients and the production of knowledge that heals. Additionally, the session may explore emerging technologies and innovations in the eISF space, such as artificial intelligence and machine learning applications for document processing and review.
eConsent breakout session: in the age of decentralized clinical trials (DCTs), an all-or-nothing approach is not usually practical. Some research participants prefer to speak to study staff in person, and may find that remote technology doesn’t establish the trust they need to enroll. Accommodating patient preference requires a hybrid eConsent model which allows for remote and on-site enrollment.
In this presentation we will discuss opportunities that will help researchers develop a more successful overall strategy for their patient enrollment. From eRecruitment, pre-screening and consent, we’ll discuss how anticipating and accommodating patient preferences streamlines enrollment and increases retention.
Werkzaam bij GCP-Service International
Thomas is a technology expert who delivers high-energy presentations that challenge audiences to leverage their focus. Audiences love his practical strategies they can apply to their organizations. Thomas has 10+ years of experience in the industry with a strong background in CRO business and consultation on electronic system use. His strong background in electronic systems and running clinical trials makes him the perfect fit for this session.
Werkzaam bij Castor
Daniella is an accomplished leader with over 15 years of experience managing global teams in delivering successful eClinical solutions for small biotech, mid-tier, and top 20 pharmaceutical companies. She focuses on accelerating clinical trials at lower costs using patient-centric technologies.
Break out sessie 4 – Evelyn van der Aa, Louise Veltrop-Duits, Marieke Rienks & Sophie Van Tomme
Tijdens de break-out sessie vinden presentaties plaats die inzicht zullen bieden in wat onder betekenisvolle patiëntenparticipatie wordt verstaan, wat het belang ervan is en hoe hier vorm aan kan worden gegeven.
Er zal een overzicht worden geboden van de manieren waarop patiënten of hun vertegenwoordigers kunnen worden betrokken bij de ontwikkeling van klinisch onderzoek. Naast het wat, waarom en hoe van patiëntenparticipatie, wordt gepresenteerd hoe Sanofi patiënten in de praktijk betrekt bij de ontwikkeling van klinische studies. Ook bij indiening en beoordeling van onderzoeksvoorstellen door toetsingscommissies is er aandacht voor patiëntenparticipatie. De Centrale Commissie Mensgebonden Onderzoek (CCMO) legt uit hoe daar invulling aan wordt gegeven.
Werkzaam bij Centrale Commissie Mensgebonden Onderzoek (CCMO)
In mijn functie als klinisch beoordelaar en coördinator bij de Centrale Commissie Mensgebonden Onderzoek (CCMO), draag ik o.a. bij aan de beoordeling van klinisch onderzoek door de commissie en speel ik een coördinerende rol bij toetsing van internationaal geneesmiddelenonderzoek. Ik heb een achtergrond als onderzoeker. Na mijn promotieonderzoek aan het Erasmus MC, dat gericht was op de immuunrespons tegen hepatitis B virus infectie, werkte ik als scientist aan de ontwikkeling van vaccins tegen bacteriële infecties bij Janssen Vaccines B.V. in Leiden. Naast mijn huidige functie als klinisch beoordelaar ben ik als projectmanager betrokken bij het project Patiëntenparticipatie van de CCMO. Met dit project wil de CCMO participatie van patiënten in klinisch onderzoek bevorderen, wat de kwaliteit van onderzoek ten goede komt.
Werkzaam bij Centrale Commissie Mensgebonden Onderzoek (CCMO)
Louise werkt als adviseur toezicht bij de Centrale Commissie Mensgebonden Onderzoek (CCMO). In deze functie ondersteunt zij de CCMO-commissie bij haar taak als toezichthouder op de ethische commissies in Nederland. Louise is medisch bioloog en heeft na haar studie op verschillende vlakken onderzoek gedaan in het Leids Universitair Medisch Centrum. Om meer voor onderzoekers te kunnen betekenen heeft zij vervolgens gewerkt als adviseur voor klinisch onderzoek in hetzelfde medisch centrum alvorens naar de CCMO te verhuizen. Naast haar huidige functie is Louise ook als projectleider betrokken bij het programma Patiëntenparticipatie van de CCMO. Louise richt zich hierin met name op het versterken van de rol van de proefpersonenleden in de ethische commissies.
Werkzaam bij Sanofi
Met een achtergrond als arts en preklinisch onderzoeker in de Academie, houdt Marieke zich nu sinds enkele jaren bezig met klinisch onderzoek binnen Sanofi. Ze is verantwoordelijk voor klinische studies in de Oncologie in Noord Europa waarbij ze zich in het bijzonder focust op Nederland en België. Tijdens de ontwikkeling van de klinische studies probeert ze er tevens voor te zorgen dat de stem van de patiënt wordt meegenomen om de studies beter te kunnen laten aansluiten bij hun behoeften en wensen.
Werkzaam bij Sanofi
In mijn rol als Health Value Translation Lead bij Sanofi, ben ik ervoor verantwoordelijk dat de stem van de patiënt in acht wordt genomen tijdens het volledige ontwikkeltraject van nieuwe medicijnen. Dit heeft als doel de toegevoegde waarde van een mogelijk nieuw medicijn vanuit het oogpunt van de patiënt te onderzoeken. Door voorkeuren en behoeften van specifieke patiëntenpopulaties in kaart te brengen, alsook de heterogeniciteit van die populatie kunnen we ook bijdragen aan meer patiëntvriendelijke klinische studies. Om al deze inzichten te verzamelen werken we regelmatig samen met patiëntenverenigingen.
Ik vervul deze rol binnen ‘Patient-informed Development’ sinds oktober 2021, met een focus op oncologie. Voor ik bij Sanofi aan de slag ging, heb ik voor kleine en middelgrote Europese (bio)farmaceutische bedrijven gewerkt, in project management en productontwikkeling.
Ik ben opgeleid tot apotheker aan de Universiteit Gent, met daarna een PhD in Advanced Drug Delivery aan de Universiteit Utrecht.
Break out sessie 5 – Eric Klaver
In deze sessie kijken we naar de manier waarop patient-centered clinical trials vormgegeven kunnen worden en wat daarmee verbeterd wordt. We kijken hoe dit gereguleerd wordt in Europa en daarbuiten. Daarnaast is er ruim tijd om vragen te stellen over dit hot topic in clinical research.
Werkzaam bij IQVIA
Eric heeft bijna 30 jaar clinical research ervaring in rollen die variëren van data management tot post-trial access. Zijn focus lag op compliance in clinical trials, door middel van training en auditing. Eric heeft letterlijk overal over de wereld clinical research staff getraind en heeft internationaal audits uitgevoerd en audits en inspecties ondersteund. Op dit moment richt Eric zich op de voortgaande compliance van de IQVIA Decentralized Clinical Trial (DCT) strategie en platform.
Break out sessie 6 – Greta Mulders, Msc
Patiënten met hemofilie maken door een DNA-mutatie minder stollingsfactoren aan. Hierbij hebben ze grote kans op bloedingen in gewrichten en spieren. Hemofiliepatiënten krijgen daarom stollingsfactoren toegediend.
Gentherapie kan hier verandering in brengen. Het DNA van factor IX (hemofilie B) of factor VIII (hemofilie A) wordt in levercellen ingebracht en die levercellen maken vervolgens de missende stollingsfactor. Dit wordt gedaan door gebruik te maken van de buitenkant van een virus, een zogenaamd adeno-associated virus (ook wel AAV).
In 2010 werden patiënten met ernstige hemofilie B behandeld met een eenmalig infuus met bewerkte virusdeeltjes en bij hen steeg de factor IX activiteit van 0%/afwezig naar 5-10%. Inmiddels zijn er meer dan 10 internationale studies gedaan die sterk op elkaar lijken, maar niet allemaal even succesvol zijn. Toch ziet de toekomst er rooskleurig uit. Bij hemofilie B lijkt het mogelijk om de factor IX activiteit terug te brengen naar 20-40% van normaal en bij hemofilie A lijken waardes van 50% of hoger haalbaar.
Sinds december 2022 is gentherapie voor hemofilie A en B geregistreerd door de FDA en EMA. Hoe deze nieuwe behandeling aan te pakken en te financieren is nog onbekend.
Werkzaam bij Hemofilie behandelcentrum, Erasmus Universitair Medisch Centrum
Verpleegkundig specialist en studiecoördinator Greta Mulders is sinds 2003 werkzaam in de zorg voor hemofilie en aanverwante bloedingsstoornissen. In 2010 heeft zij haar Master of Advanced Nursing Practice behaald. Haar proefschrift werd haar eerste publicatie “E-learning verbetert kennis en praktische vaardigheden bij hemofiliepatiënten op thuisbehandeling: een gerandomiseerde gecontroleerde trial”. Als verpleegkundig specialist houdt ze zich bezig met patiëntenzorg, multidisciplinaire innovatie, verpleegkundig onderzoek en het schrijven van artikelen. Echter; lesgeven, adviseren, het verbeteren van evidence-based practice en de kwaliteit van leven (QOL) van haar volwassen patiënten, geregistreerd bij het Hemofilie Behandelcentrum in Rotterdam, is haar eerste prioriteit. Een zeer zeldzame aandoening zoals hemofilie vereist gemotiveerde verpleegkundigen die een sleutelrol spelen bij het bevorderen van de therapietrouw van de patiënt, al dan niet betrokken bij klinische studies. In april 2022 startte ze een PhD-programma getiteld “Advanced Nursing Research To Improve Haemophilia Care”.
Greta is bestuurslid van de Nederlandse Vereniging van Hemofilieverpleegkundigen, bestuurslid van de EAHAD (European Association for Haemophilia and Allied Disorders) verpleegkundige commissie en EAHAD Werkgroep Gentherapie en lid van het Verpleegkundig specialisten werkgroep van het Erasmus Medisch Centrum.
Break out sessie 7 – Rianne Tooten
Software komt steeds meer voor in de zorg, dan wel in het klinische onderzoek. Dan is het fijn als je weet of je te maken hebt met Medical Device Software (MDSW) en daarmee de Medical Device Regulation (MDR). Niet alleen de fabrikanten van MDSW worden met de MDR geconfronteerd, maar o.a. ook de farmaceutische en voedingsmiddelenindustrie en niet te vergeten de onderzoekers en zorgverleners.
MDSW kan onder andere gebruikt worden om patiënten te monitoren, voor diagnostische of therapeutische doeleinden. Op vele manieren wordt MDSW ingezet in klinisch onderzoek. Niet alleen voor validatie van de veiligheid en prestatie van de MDSW, maar ook als “tool” om patiënten data te verzamelen, vitale functies te monitoren, (therapeutische) instructies te geven en compliance te meten. Ideaal in een gedecentraliseerd klinisch onderzoek, wat steeds meer de trend gaat zijn in de toekomst.
Maar wanneer wordt software gezien als een medisch hulpmiddel? En welke risico classificatie is er dan van toepassing? Wat zijn de verplichtingen van de fabrikant voor deze specifieke risico classificaties? En hoe verhoudt zich dat dan in een klinisch onderzoek?
In deze break-out sessie zullen deze vragen behandeld worden aan de hand van meerdere praktijkvoorbeelden.
Werkzaam bij Rianne Tooten – clinical trial services
Rianne Tooten heeft een Bachelor of Science in Medische Biologie. Ze heeft momenteel meer dan 15 jaar ervaring in klinisch onderzoek met medische hulpmiddelen. Van pre- tot post-market studies en van medium tot high risk medische hulpmiddelen.
Rianne Tooten is oprichter van “Rianne Tooten – clinical trial services”, een trainings- en adviesbureau dat zich toelegt op het ondersteunen van klinisch onderzoek met medische hulpmiddelen en nieuwe medische technologieën. Zij is Medical Device Expert van de METC van het UMCG. Ze is lid van de NVFG en ACRON en heeft een actieve rol in de Medical Device werkgroep van de EUCROF.
Het is haar missie om haar kennis en ervaring over te dragen om klinische onderzoek professionals te helpen praktische oplossingen te vinden voor de interpretatie en implementatie van de MDR en ISO14155, de GCP voor klinisch onderzoek van medische hulpmiddelen, door deze te vertalen naar hun dagelijkse praktijk.
Break out sessie 8 – Jan Willem Kleinovink
De Clinical Trial Regulation (CTR) heeft grote veranderingen teweeggebracht in de manier van indiening en beoordeling van geneesmiddelenonderzoek, zowel voor sponsoren als voor beoordelaars. Ondanks de lange aanlooptijd en vele voorbereidingen op de inwerkingtreding van de CTR in januari 2022, zijn veel betrokkenen toch overvallen door de impact in de dagelijkse praktijk. Strenge validatie, korte en rigide tijdslijnen, weinig mogelijkheid tot maatwerk: de CTR dwingt ons op veel verschillende momenten tot grote inspanningen, met name bij multinationaal onderzoek.
Voor sponsoren is het cruciaal dat zij zich voorafgaand aan de indiening goed voorbereiden, want na indiening is de beweegruimte zeer beperkt. Sponsoren en autoriteiten lopen regelmatig tegen de beperkingen van procedures en systemen aan. In sommige gevallen worden de procedures daarop aangepast, maar dat is niet altijd mogelijk, en vergt vaak ook internationale coördinatie. De harmonisatie tussen (en binnen) verschillende EU-lidstaten op procedureel en inhoudelijk vlak is een grote opgave voor de lidstaten, en van groot belang voor sponsoren. In deze presentatie bespreken we het indienings- en beoordelingsproces in CTIS, de veelvoorkomende knelpunten en problemen, en bijzondere situaties waarbij wordt afgeweken van het standaardproces. Ook zullen we bespreken hoe CTIS-indieningen zo goed mogelijk voorbereid kunnen worden.
Werkzaam bij CCMO
Jan Willem Kleinovink (Den Ham, 1986) is sinds 2020 wetenschappelijk stafmedewerker van de CCMO en is betrokken bij het ontwikkelen van procedures omtrent de CTR en CTIS, en de ondersteuning van Nederlandse beoordelaars en sponsoren. Ook leidt hij het validatieteam van de CCMO, dat alle CTIS-indieningen voor Nederland valideert. Eerder deed hij promotie- en postdoctoraal onderzoek in het Leids Universitair Medisch Centrum op het gebied van immuuntherapie voor kanker.
Break out sessie 2 – Willemijn Vader
In de sessie gaan we in op een korte (toegankelijke) inleiding over de technologie die we ontwikkelen: ex vivo 3D tumor testing, met een inkijkje in het lab. Verder vertellen we over de klinische validatie van het platform (bij o.a. ovariumkanker, blaaskanker en longkanker) in samenwerking met een heel aantal Nederlandse ziekenhuizen en research teams. Tenslotte kijken we naar de mogelijke toepassingen en implementatie van de predictieve testen voor kankerpatiënten waarbij extra informatie nuttig is bij de keuze van therapie. Kortom: ontwikkeling vanuit een start-up in nauwe samenwerking met het veld.
Werkzaam bij VitroScan
Willemijn Vader studeerde biochemie en promoveerde bij de afdeling Immunologie van het LUMC. Daarna werkte ze 13 jaar bij Sanofi in verschillende rollen in klinisch onderzoek, marketing en medisch, voornamelijk in het veld van de oncologie. In 2016 richtte ze het bedrijf VitroScan op. Sindsdien leidt ze het bedrijf om de geavanceerde 3D drug testing technologie te ontwikkelen tot predictieve tumor testen voor kankerpatiënten in de kliniek.
Break out sessie 10 – Mischa Knol
Binnen de preklinische setting is wetenschappelijk onderzoek een relatief nieuwe ontwikkeling. Diverse initiatieven worden hierin langzaamaan opgezet. Ik neem u graag mee naar een inkijkje binnen deze actuele ontwikkelingen binnen de ambulancesector.
Werkzaam bij Ambulance Rotterdam-Rijnmond
Mischa Knol is al geruime tijd werkzaam binnen de zorg als verpleegkundige waarvan het grootste gedeelte binnen de acute zorg. Wetenschappelijk onderzoek is altijd een belangrijk onderwerp van haar persoonlijke interesse.
Na de opleiding tot Clinical Research Coordinator (researchverpleegkundige) heeft zij de Master Health Economics, Policy & Law gevolgd aan de Erasmus Universiteit in Rotterdam.
Momenteel werkt zij zowel als Adviseur Zorgkwaliteit & Innovatie binnen de Ambulancedienst Rotterdam-Rijnmond en als verpleegkundige op de ambulance zelf.
Zowel binnen haar huidige baan bij de Ambulancedienst Rotterdam-Rijnmond als Adviseur en zorgprofessional, alsook binnen haar rol als voorzitter van de beroepsvereniging V&VN Ambulancezorg is (wetenschappelijk) onderzoek binnen de preklinische zorg een belangrijk onderwerp van aandacht.
Break out sessie 1 – Katja Klooster en Astrid Salet
Farmaceut Bayer Nederland en het Jeroen Bosch Ziekenhuis hebben de ‘Green Deal Duurzame Zorg’ getekend, waarmee zij o.a. aangeven zich in te zetten voor gezondheidsbevordering van patiënt en werknemer, CO2 uitstoot te verlagen en milieubelasting door medicatiegebruik terug te brengen. Bayer en het JBZ vliegen deze punten op verschillende manieren aan, maar beide bottom-up. We vertellen jullie graag welke initiatieven er bij Bayer en het JBZ al bedacht en uitgevoerd zijn en hoe jullie dit zelf ook kunnen opzetten. Wij hebben deze gemeenschappelijke sessie opgezet omdat het niet uitmaakt bij wat voor soort geneesmiddelenbedrijf of ziekenhuis je werkt, verduurzamen moeten we allemaal en daarbij kunnen we mooi van elkaar leren. Laat je inspireren hoe je zelf aan de slag kunt gaan en sluit je aan bij deze sessie!
Werkzaam bij Bayer vanuit LabCorp/Fortrea
Katja Klooster werkt sinds enkele jaren als monitor binnen het klinisch onderzoek en is sinds 2,5 jaar CRA bij Bayer (via Labcorp/Fortrea). Katja maakt deel uit van Bayer’s ‘Green Team’; een lokaal team dat is opgezet op initiatief van Bayer medewerkers om verduurzamingsinitiatieven op te stellen en uit te voeren.
Astrid Salet is internist-intensivist in het Jeroen Bosch Ziekenhuis, met als aandachtsgebied chronobiologie. Astrid zet zich binnen het JBZ in voor het duurzaam inzetten van personeel door de schadelijke effecten van nachtwerk te minimaliseren om werknemers met nachtdiensten gelukkig en bekwaam aan het werk te houden.
